Napisanie książki, kursu, opowiadania albo dłuższego artykułu to ogromne osiągnięcie. Zanim jednak oddasz swój tekst do sprawdzenia korektorowi, warto wcześniej należycie go przygotować. Dzięki temu współpraca przebiegnie sprawniej i oboje – ty (autor) i ja (korektor) – zaoszczędzimy sporo czasu i nerwów. Aby ułatwić ci to zadanie, przygotowałam przewodnik, w którym znajdziesz praktyczne wskazówki, które pomogą ci uporządkować i odpowiednio przygotować plik tekstowy, zanim trafi on do profesjonalnej korekty książki.
Dlaczego przygotowanie tekstu przez autora jest ważne przed profesjonalną korektą książki?
Korektor zajmuje się językiem – poprawia błędy, dba o interpunkcję i spójność tekstu. Jeśli tekst jest chaotyczny, napisany różnymi fontami, z akapitami bez wyraźnych odstępów lub wcięć, punktorami zamiast myślników dialogowych lub notatkami typu „do uzupełnienia”, praca korektora będzie trudniejsza i dłuższa, a przez to nawet droższa. Co więcej, niektóre błędy techniczne mogą utrudnić wprowadzanie poprawek albo sprawić, że autor przeoczy ważne uwagi.
Dobrze przygotowany tekst to:
- szybsza korekta,
- mniejsze ryzyko nieporozumień,
- oszczędność pieniędzy.
1. Wybierz format, który ułatwia korektę książki
Najczęściej korektorzy pracują w Wordzie (.docx), korzystając z trybu śledzenia zmian. Dzięki temu zobaczysz wszystkie poprawki i komentarze. Jeżeli korzystasz z Google Docs, Open Office lub LibreOffice (.odt), upewnij się, czy korektor może w tym formacie pracować. Czasem konieczne będzie przekonwertowanie pliku – lepiej zrobić to przed rozpoczęciem współpracy ze specjalistą. Jeśli nie jesteś pewny(-na), jak przygotować odpowiedni format, po prostu napisz do mnie – pomogę znaleźć najlepsze rozwiązanie. PDF (dedykowany format dla Adobe Acrobat Readera) jest najmniej wygodny – poprawki są możliwe, ale będziesz musiał(a) nanieść je sam(a) w swoim pliku, co tylko doda ci więcej pracy. Sprawdza się raczej przy ostatecznej korekcie książki po składzie.
2. Zachowaj spójne formatowanie w tekście
Nie chodzi o to, by plik wyglądał jak gotowa książka, ale ważne, żeby był czytelny i jednolity.
- Czcionka – prosta i jednolita (np. Times New Roman lub Calibri, 12 pkt).
- Akapity – zdecyduj, czy wolisz wcięcia akapitowe, czy odstępy, i trzymaj się jednego układu.
- Myślniki dialogowe – stosuj konsekwentnie w całym tekście. Dialogi nie powinny zaczynać się od punktorów, gwiazdek ani innych znaków typograficznych, tylko od myślnika (najlepiej półpauzy: –).
3. Samodzielne przejrzenie tekstu
Nie chodzi o to, żebyś poprawiał(a) wszystkie błędy samodzielnie – od tego jest korektor. Chodzi raczej o to, by ułatwić mu pracę i – co najważniejsze – uniknąć niejasności. Przejrzyj tekst pod kątem najprostszych rzeczy, które łatwo sprawdzić: powtarzających się fragmentów, kolejności rozdziałów czy spójności nagłówków i podziałów akapitów.
Niektórzy autorzy zostawiają w pliku wyróżnione na przykład kolorami notatki typu „tu coś dopisać” lub „sprawdzić datę”. Przenieś je do komentarzy lub na osobną listę. Pamiętaj jednak, że korektor nie dopisze za ciebie fragmentów fabuły – to ty jesteś autorem dzieła.
Autorskie sprawdzenie treści nie zastąpi profesjonalnej korekty książki, ale pozwala wyeliminować drobiazgi i zostawić do sprawdzenia to, co naprawdę istotne.
4. Oznacz elementy dodatkowe
Oznacz odpowiednio przypisy, ilustracje, tabele.
- Przypisy najlepiej ponumeruj automatycznie.
- Zasugeruj, że w tekście ma znajdować się grafika np. [ILUSTRACJA 1]. Pamiętaj, że pliki graficzne często sporo ważą i mogą spowodować, że program tekstowy będzie wolno działać, dlatego najlepiej dołączyć je osobno.
- Sprawdź nagłówki i dane w tabelach. Korektor nie ma dostępu do materiałów źródłowych, z których korzystałeś(-łaś), więc nie zweryfikuje poprawności liczb ani faktów – może jedynie zadbać o spójność zapisu i formatowanie.
5. Przygotuj listę wątpliwości
Jeśli masz wątpliwości co do treści – np. dialogi, nazewnictwo postaci – daj znać w komentarzu (ewentualnie mailu), nie w samym tekście (!). Dzięki temu korektor od razu będzie wiedział, na co zwrócić szczególną uwagę. Jeśli jakiś zapis został użyty przez ciebie celowo, również o tym poinformuj. Korektor, wiedząc, że świadomie złamałeś(-łaś) reguły językowe lub formatowanie, będzie miał ułatwioną pracę.
6. Oddaj możliwie kompletną wersję
Najlepiej, jeśli do korekty trafia tekst, który jest już dla ciebie „zamknięty”. Oczywiście w trakcie pracy możesz coś dopisać, ale im bardziej spójny dokument przekażesz na starcie, tym łatwiej i szybciej przebiegnie proces sprawdzania tekstu. Pamiętaj jednak, że jeśli w trakcie pojawi się dodatkowy materiał – nowy rozdział czy choćby dwie strony – będzie to oznaczało dla korektora dodatkową pracę i zostanie doliczone do kosztów.
Zapisz plik pod czytelną i jednoznaczną nazwą, żeby łatwo go zidentyfikować. „Nowy dokument (3).docx” nie jest najlepszą nazwą dla pliku. Nazwij go tak, by było jasne, co zawiera – na przykład „tytuł_powieści.docx” albo „artykuł_blog.docx”. Jeśli przygotowujesz kilka wersji tekstu, dodaj do nazwy datę lub numer, żeby łatwo było rozpoznać, z którą wersją pracujesz. Dzięki temu uniknie się nieporozumień i łatwiej będzie zachować porządek w komunikacji.
Podsumowanie
Samodzielne przejrzenie tekstu to pierwszy krok przed podjęciem współpracy z korektorem. Dzięki niej możesz wyłapać drobne niespójności, a w profesjonalnej korekcie książki sprawdzone zostaną trudniejsze do wychwycenia elementy. Kilka prostych zasad – spójne formatowanie, czysty plik, oznaczone elementy dodatkowe – sprawią, że praca korektora będzie skuteczna, a twoja książka zyska na jakości. Twój udział jako autora wesprze ten proces, ale nie zastąpi fachowej ręki specjalisty.
